RAK PODSTAWNOKOMÓRKOWY (BASAL CELL CARCINOMA, BCC)

PRZEGLĄD

Rak podstawnokomórkowy (BCC) jest najczęstszą postacią nowotworu skóry. Rozwija się z komórek warstwy podstawnej naskórka i najczęściej występuje na obszarach przewlekle narażonych na promieniowanie słoneczne, takich jak twarz, skóra głowy, uszy, szyja oraz górna część tułowia.

BCC częściej dotyczy osób o jasnej karnacji (fototyp I i II według Fitzpatricka), jednak może występować u osób o każdym typie skóry. Zazwyczaj rośnie powoli i rzadko daje przerzuty odległe. Nieleczony może jednak naciekać miejscowo i prowadzić do znacznego uszkodzenia tkanek oraz zniekształceń.

Wczesna ocena i leczenie mają kluczowe znaczenie dla zapobiegania progresji choroby.

OBJAWY I WYGLĄD KLINICZNY

Rak podstawnokomórkowy może przybierać różne postacie w zależności od podtypu i lokalizacji.

Do najczęstszych cech należą:

• powoli powiększająca się zmiana lub rana, która nie goi się
• wyniosła, podrażniona zmiana, która może okresowo krwawić lub strupieć
• lśniący, perłowy lub półprzezroczysty guzek (postać guzkowa)
• płaska, różowa lub bliznopodobna plama o niewyraźnych granicach
• niewielki świąd lub podrażnienie

Rak podstawnokomórkowy często nie powoduje bólu, co może opóźniać zgłoszenie się na konsultację.

CZYNNIKI RYZYKA

Czynniki zwiększające ryzyko rozwoju BCC obejmują:

• przewlekłą lub intensywną ekspozycję na słońce
• przebyte oparzenia słoneczne
• jasną karnację, jasne włosy lub jasne oczy
• starszy wiek
• osobisty lub rodzinny wywiad w kierunku nowotworów skóry
• korzystanie z solarium

ROZPOZNANIE

Podejrzana zmiana skórna nie może zostać jednoznacznie rozpoznana wyłącznie na podstawie wyglądu klinicznego. Ostateczne rozpoznanie raka podstawnokomórkowego wymaga biopsji.

W zależności od charakterystyki zmiany może zostać wykonana:

• biopsja ścinająca (shave biopsy)
• biopsja wycinkowa (punch biopsy)
• całkowite wycięcie chirurgiczne

Pobrany materiał oceniany jest przez dermatopatologa, który sporządza szczegółowy opis histopatologiczny potwierdzający rozpoznanie oraz określający cechy nowotworu.

METODY LECZENIA

Chirurgiczne usunięcie zmiany jest najczęściej zalecaną metodą leczenia raka podstawnokomórkowego.

Główne cele leczenia to:

• całkowite usunięcie tkanki nowotworowej
• zapobieganie naciekaniu miejscowemu i nawrotom
• zachowanie funkcji oraz możliwie najlepszego efektu estetycznego

Wybór metody zależy od wielkości, głębokości, lokalizacji zmiany oraz wyniku badania histopatologicznego.

Możliwe opcje leczenia obejmują:

• wycięcie chirurgiczne
• laserowe usunięcie wybranych, odpowiednio zakwalifikowanych zmian
• leczenie miejscowe (w wybranych, ograniczonych przypadkach)
• terapię fotodynamiczną lub radioterapię u wybranych pacjentów

W niektórych przypadkach, w zależności od wyniku histopatologii, może być konieczne dodatkowe wycięcie w celu uzyskania czystych marginesów.

ROKOWANIE

W przypadku wczesnego wykrycia i odpowiedniego leczenia rokowanie w raku podstawnokomórkowym jest bardzo dobre. Regularne kontrole dermatologiczne oraz szybka ocena nowych lub zmieniających się zmian zmniejszają ryzyko powikłań.

KIEDY ZGŁOSIĆ SIĘ DO LEKARZA?

Wskazana jest konsultacja dermatologiczna, jeśli zauważysz:

• zmianę, która wielokrotnie krwawi lub strupieje
• ranę, która nie goi się
• powoli rosnący guzek lub plamę
• zmianę skórną, która zmienia wygląd

OMÓW DIAGNOSTYKĘ I LECZENIE NOWOTWORU SKÓRY

Rak podstawnokomórkowy wymaga oceny medycznej w celu ustalenia odpowiedniego leczenia.

📞 Zadzwoń: (847) 518-9999, aby umówić konsultację dermatologiczną.

INFORMACJA MEDYCZNA: Powyższe informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują indywidualnej oceny lekarskiej, diagnostyki ani leczenia. Zalecenia terapeutyczne opierają się na obrazie klinicznym, wynikach badań oraz indywidualnych czynnikach dotyczących pacjenta. Wyniki leczenia mogą się różnić i nie można zagwarantować określonego efektu medycznego ani estetycznego.